Sahte Site Kapatma Ücreti: Neye Para Ödersiniz?

Sahte site kapatma ücreti ne kadar? Ücretsiz resmî kanalları, avukat ve UDRP maliyetlerini, hizmet fiyatlandırma modellerini ve teklif sorularını anlatıyoruz.

Sahte site kapatmanın kendisi için ödenecek resmî bir ücret yoktur: USOM’a, tarayıcı engel listelerine ve barındırma ya da kayıt firmalarının kötüye kullanım (abuse) kanallarına bildirim yapmak ücretsizdir. Para ödediğiniz şey; bu bildirimleri hazırlayacak ve takip edecek emek, avukatlık ve alan adı uyuşmazlığı gibi hukuki süreçler ve sürekli izlemedir. Bu yazıda nelerin ücretsiz olduğunu, nelerin ücretli olduğunu, fiyatı neyin belirlediğini ve bir teklifi değerlendirirken hangi soruları sormanız gerektiğini anlatıyoruz.

Ücretsiz olan kanallar

Aşağıdaki kanallar hem bireylere hem kurumlara açıktır ve ücret alınmaz:

• USOM: siberguvenlik.gov.tr/ihbar formu ya da ihbar@siberguvenlik.gov.tr adresi.
• Tarayıcı engel listeleri: Google Safe Browsing ve Microsoft SmartScreen bildirim formları ile Netcraft ve APWG’nin bildirim kanalları.
• Barındırma, CDN ve kayıt firmaları: Her sağlayıcının abuse e-posta adresi ya da formu. ICANN, genel uzantılardaki kayıt firmalarından kötüye kullanım bildirimleri için bir irtibat noktası yayımlamalarını ve gelen bildirimin alındığını teyit etmelerini ister.
• Suç duyurusu: Dolandırıcılık amaçlı bir site için Cumhuriyet savcılığına doğrudan suç duyurusunda bulunmak ücretsizdir.

Ücretsiz olması kolay olduğu anlamına gelmez. Her kanal farklı bir form ve farklı kanıt ister; yanıtları takip etmek ve site düşene kadar yeniden bildirmek zaman alır. Sahte site kapatmanın asıl maliyeti çoğu zaman buradadır.

Ücretli seçenekler ve ne zaman gerekir?

Avukatlık ve hukuki süreçler

Suç duyurusunu bir avukat aracılığıyla yapmak, erişim engeli için hukuki başvurular ya da marka hakkına dayalı davalar ücretlidir. Türkiye’de avukatlık ücretleri, Türkiye Barolar Birliği’nin her yıl hazırladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında belirlenemez. Toplam maliyet; işin kapsamına, kaç alan adının söz konusu olduğuna ve sürecin ne kadar uzadığına göre değişir. Türkiye’deki erişim engeli yollarını sahte siteye erişim engeli yazısında anlattık.

Alan adı uyuşmazlığı (UDRP)

Markanızı içeren bir alan adını kalıcı olarak almak ya da iptal ettirmek istiyorsanız UDRP başvurusu yapılabilir. WIPO’nun ücret tarifesine göre 1–5 alan adı içeren bir başvuru tek hakemli olarak 1.500 ABD doları, üç hakemli olarak 4.000 ABD dolarıdır; 6–10 alan adında bu tutarlar 2.000 ve 5.000 ABD dolarına çıkar (WIPO ücret tarifesi). Avukat ücretleri bu tutarlara dahil değildir. UDRP yayındaki bir sahte siteyi hızla durdurmak için değil, alan adını kalıcı olarak geri almak için uygundur. .tr uzantılı alan adları için ayrı bir uyuşmazlık çözüm sistemi vardır ve ücretleri o sistemdeki hizmet sağlayıcılar belirler.

Yönetilen kaldırma hizmetleri

Marka koruma ve kaldırma firmaları; tespit, doğrulama, bildirim ve takibi sizin yerinize yürütür. Bu alanda fiyatlar genellikle kamuya açık değildir ve “kaldırma” kelimesinin kapsamı firmadan firmaya değişir. Bu yüzden rakama bakmadan önce fiyatlandırma modelini ve kapsamı anlamak gerekir.

Diğer olası giderler

Bazı kurumlar, markalarına çok benzeyen alan adlarını dolandırıcılardan önce kendileri kaydeder. Bu savunma amaçlı kayıtların yıllık yenileme ücretleri uzantıya ve kayıt firmasına göre değişir. Buna izleme araçları, kanıt arşivleme ve olay sırasında dışarıdan alınan iletişim desteği gibi kalemler eklenebilir. Bunların hiçbiri zorunlu değildir; ihtiyaç, ne sıklıkla hedef olduğunuza göre belirlenir.

Fiyatlandırma modelleri

Kaldırma başına model, nadiren hedef olan bir kurum için mantıklı görünebilir. Ancak oltalama kampanyaları dalgalar halinde gelir ve tek bir kampanya çok sayıda alan adı içerebilir; bütçe tam da en çok ihtiyaç duyduğunuz anda tükenir. Phishvoid bu yüzden tek ve her şey dahil bir abonelik sunar: sınırsız kaldırma talebi, izleme ve takip aynı planda yer alır. Herkese açık bir fiyat listesi yoktur; teklif, bir demo görüşmesinde kurumunuzun ihtiyacı konuşulduktan sonra hazırlanır.

Fiyatı belirleyen etkenler

• Hacim: Markanızı hedef alan site, alan adı ve hesap sayısı. Hedef olma sıklığı sektöre ve marka bilinirliğine göre değişir.
• Kapsam: Yalnızca web siteleri mi, yoksa sahte reklamlar, sosyal medya hesapları, mobil uygulamalar ve mesajlaşma kanalları da mı dahil?
• İzleme: Sahte siteleri sizin mi bulmanız gerekiyor, yoksa hizmet yeni alan adlarını ve kopyaları kendisi mi tespit ediyor?
• Doğrulama: Her sitenin bildirimden önce bir insan tarafından kontrol edilip edilmediği. Yanlış bildirimler hem sağlayıcılarla ilişkiyi hem de süreyi bozar.
• Takip ve yeniden ortaya çıkma: Aynı sayfa yeni bir alan adında açıldığında yeni bir ücret doğup doğmadığı.
• Raporlama: Denetim, hukuk ve yönetim için kanıt ve süre raporlarının sağlanıp sağlanmadığı.

Kurum içinde yürütmenin ve hiç yürütmemenin maliyeti

Hizmet almadan, işi kendi ekibinizle yürütmek de mümkündür. Bu durumda fatura gelmez, ama maliyet ortadan kalkmaz; ekip saatine dönüşür. Tek bir sahte site için bile şu işler gerekir:

• Yeni alan adlarını, reklamları ve müşteri şikâyetlerini tarayarak siteyi bulmak.
• Sitenin gerçekten sahte olduğunu doğrulamak, ekran görüntüsü ve sayfa kaynağıyla kanıt toplamak.
• WHOIS, RDAP ve IP sorgularıyla barındırma firmasını, kayıt firmasını ve CDN’i tespit etmek.
• Her sağlayıcıya kendi formatında bildirim yazmak; bunun için abuse bildirimi oluşturucu gibi araçlar zaman kazandırır.
• Yanıtları takip etmek, ek bilgi taleplerine dönmek ve site düşene kadar yeniden bildirmek.
• Aynı şablonun yeni alan adlarında açılıp açılmadığını izlemek ve yönetime rapor vermek.

Bu işler genellikle güvenlik, hukuk ve iletişim ekipleri arasında dağılır ve olay olduğunda diğer işlerin önüne geçer. Hiçbir şey yapmamanın da bir maliyeti vardır: bilgilerini kaptıran müşteriler, artan çağrı merkezi yükü, itiraz ve iade süreçleri ve markanıza duyulan güvenin zedelenmesi. Bu kalemler bir faturada görünmez, ama sahte site yayında kaldıkça büyür.

Teklif alırken sorulacak sorular

1. Bir “kaldırma” tam olarak neyi kapsıyor: engel listesine ekleme mi, içeriğin silinmesi mi, alan adının askıya alınması mı?
2. Uzun süren ya da başarısız vakalar için ek ücret var mı?
3. Aynı sitenin yeni bir alan adında yeniden açılması yeni bir vaka sayılıyor mu?
4. USOM bildirimi ve Türkiye’ye özgü kanallar kapsamda mı?
5. Bildirimler kimin adına ve hangi yetki belgesiyle yapılıyor?
6. Sahte siteleri kim buluyor ve bulunan bir site ne kadar sürede doğrulanıp bildiriliyor?

İşi kurum içinde yürütmeyi düşünüyorsanız hesaba çalışan saatini de ekleyin: tespit, kanıt toplama, bildirim yazma, takip, yeniden bildirim ve raporlama. Bu işin ne kadar uzayabileceğini sahte site kapatma ne kadar sürer yazısında, kullanılacak dört yolun tamamını sahte site kapatma rehberinde bulabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Sahte site kapatma ücretli mi?

Resmî bildirim kanallarının hiçbiri ücret almaz: USOM, Google Safe Browsing, Microsoft SmartScreen ve barındırma ya da kayıt firmalarının abuse kanalları ücretsizdir. Ücret; avukat, UDRP gibi hukuki süreçler ya da yönetilen bir kaldırma hizmeti kullandığınızda doğar.

USOM’a sahte site bildirmek ücretli mi?

Hayır. Bildirimi siberguvenlik.gov.tr/ihbar formundan ya da ihbar@siberguvenlik.gov.tr adresinden ücretsiz yapabilirsiniz.

Sahte bir alan adını geri almak ne kadar tutar?

Genel uzantılı alan adları için WIPO’ya yapılan UDRP başvurusunda 1–5 alan adı için tek hakemli ücret 1.500 ABD dolarıdır; üç hakem seçilirse 4.000 ABD doları olur. Avukat ücretleri buna ayrıca eklenir.

Kaldırma başına ödeme mi, abonelik mi daha uygun?

Bu, ne sıklıkla hedef olduğunuza ve bütçenizin ne kadar öngörülebilir olması gerektiğine bağlıdır. Hedef olma sıklığınız arttıkça ya da kampanyalar dalgalar halinde geldikçe, izleme ve yeniden ortaya çıkmayı kapsayan sabit bir abonelik genellikle daha öngörülebilir olur.

Hizmet sözleşmesinde neye dikkat etmeliyim?

“Kaldırma” tanımının açıkça yazılmasına, yeniden açılan sitelerin nasıl sayıldığına, kapsama hangi kanalların girdiğine ve raporların ne sıklıkla verileceğine bakın. Bildirimlerin markanız adına hangi yetki belgesiyle yapılacağı da sözleşmede yer almalıdır.